"დღეს საქართველო და უკრაინა ერთად გლოვობენ და ლოცულობენ. აღდგომის წინ თითქმის ერთდროულად მართლმადიდებელმა სამყარომ ორი დიდი სულიერი ლიდერი დაკარგა: საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქი ილია მეორე და უკრაინის საპატიო პატრიარქი ფილარეტი", - ამბობს "ქართული ლეგიონის" მეთაური მამუკა მამულაშვილი.
ლეგიონის სახელით გავრცელებულ განცხადებებში ხაზგასმულია ორი სულიერი წინამძღოლის ღვაწლი: "პატრიარქ ილიას მსახურებამ ძლიერი სულიერი მემკვიდრეობა დატოვა, მისი მსახურება იქცა რწმენის, სიბრძნისა და ერთიანობის სიმბოლოდ. მისი სიტყვა ამაგრებდა ადამიანებს, ხოლო მისი მემკვიდრეობა სამუდამოდ დარჩება საქართველოს სულიერი ისტორიის განუყოფელ ნაწილად", - ნათქვამია სამძიმრის წერილში. მამულაშვილი ასევე აღნიშნავს, რომ ილია II-ისა და ფილარეტის გარდაცვალება მძიმე დანაკარგია, რომელიც დროში სიახლოვის გამო კიდევ უფრო მძაფრად აღიქმება და ორი ქვეყნის სულიერ კავშირს უსვამს ხაზს.
- "ქართული ლეგიონის" სახელით კიდევ ერთხელ გამოვთქვამ ღრმა და გულწრფელ მწუხარებას საქართველოსა და უკრაინის სულიერი ლიდერების გარდაცვალების გამო. აქ, საქართველოდან შორს, უცხო მიწაზე, განსაკუთრებული სიმძაფრით განვიცდით ჩვენი პატრიარქის გარდაცვალებას, ჩვენ ვიცით, რა ფასი აქვს ასეთ დანაკარგს, ვიზიარებთ ამ ტკივილს.
ილია II-ს ბავშვობიდანვე ვიცნობდი. მამაჩემის მოძღვარი იყო ცხუმ-აფხაზეთის ეპისკოპოსი მეუფე დანიელი და მას ხშირად მივყავდით პატრიარქთან სტუმრად. ძალიან თბილად მეპყრობოდა. ძაღლი ჰყავდა, როტვეილერი, და მასთან ვთამაშობდი ხოლმე. თერთმეტ-თორმეტი წლის ასაკში არაერთხელ დავსწრებივარ მის წირვებს, ნაზიარებიც ვარ მისგან და ვფიქრობ, ეს დიდი მადლია.
პატრიარქმა უდიდესი როლი ითამაშა საქართველოში მართლმადიდებლობის გამყარებაში. მრავალი მნიშვნელოვანი საქმე უკავშირდება მის სახელს საქართველოს საეკლესიო ცხოვრების განვითარებაში. მის სახელთან დაკავშირებულია ასზე მეტი ტაძრის აღდგენა. მიუხედავად იმისა, რომ ყოველთვის მრავალი ადამიანის გარემოცვაში ვხედავდი, ხშირად მქონდა განცდა, რომ მარტოსული იყო, როგორც ყველა დიდებული ადამიანი.
- როდესაც ილია II გარდაიცვალა, უკრაინის საპატრიარქომ სამძიმრის წერილი გაავრცელა. იმხანად ფილარეტის ჯანმრთელობის მდგომარეობა როგორი იყო?
- უკრაინის მართლმადიდებელი ეკლესიის წინამძღვარი, მიტროპოლიტი ეპიფანე პირველი იყო, ვინც ქართველებს ჩვენი პატრიარქის გარდაცვალება მოგვისამძიმრა.
რაც შეეხება საპატიო პატრიარქ ფილარეტის ჯანმრთელობის მდგომარეობას, მას ქრონიკული დაავადებები აწუხებდა, 97 წლის იყო, მებრძოლი პატრიარქი გახლდათ, მრავალი წლის განმავლობაში ხელმძღვანელობდა უკრაინის მართლმადიდებელ ეკლესიას და იბრძოდა მოსკოვის საპატრიარქოსგან უკრაინის ეკლესიის დამოუკიდებლობისთვის. პირველი იყო, ვინც გაბედა და თქვა, რომ უკრაინის ეკლესია არ უნდა ყოფილიყო მოსკოვზე დამოკიდებული და ამისთვის ყველაფერი გააკეთა, შემდეგ კი წავიდა და მემკვიდრედ ეპიფანე დატოვა. თავად, როგორც საპატიო პატრიარქი, კიევის საკათედრო ტაძარში მსახურობდა. ძალიან კარგად იყო განწყობილი ქართველების მიმართ, მისთვის ყოველთვის მნიშვნელოვანი იყო იმ ერის შვილები, რომლებიც მისი ქვეყნის დასაცავად იდგნენ და დღესაც დგანან.
როდესაც ჩვენ უკრაინაში ჩავედით, ჯერ კიდევ ის იყო პატრიარქი და პირველი სამხედრო და სამოქალაქო ჯილდოები "ქართული ლეგიონის" მებრძოლებმა მისგან მიიღეს. მახსოვს, როდესაც უკრაინის სიყვარულისა და თავგანწირვისთვის მედალი გადმომცა, ქადაგება წაიკითხა, თუ რამდენად ახლობელი არიან ქართველები უკრაინისთვის. 400 ქართველი მებრძოლი დააჯილდოვა ფილარეტმა, შემდეგ პატრიარქმა ეპიფანემ გააგრძელა.
- როგორც ვიცი, სამონასტრო ცხოვრება თქვენთვის უცხო არ არის.
- დიახ, ერთხანს მონასტერში ვცხოვრობდი და კარგად ვიცნობ ამ სამყაროს. მოძღვარიც მყავს, "ქართული ლეგიონის" ბაზაზე მოწყობილი გვაქვს საქართველოდან ჩამობრძანებული ქართული ხატების კუთხე, იქვე განთავსებულია დაღუპული თანამებრძოლების სურათებიც. გააგრძელეთ კითხვა