პენტაგონმა ჩინეთის საიდუმლო კოსმოსური თვითმფრინავის ფოტო გამოაქვეყნა - რა დანიშნულება აქვს მას და რატომ მიიჩნევენ სახიფათოდ
აშშ-ის თავდაცვის დაზვერვის სააგენტომ ჩინეთის საიდუმლო კოსმოსური თვითმფრინავის ფოტო გამოაქვეყნა. გამოსახულება 2024 წელს კომპანია Maxar Technologies-ის თანამგზავრმა გადაიღო. ფოტოზე ჩანს მრავალჯერადი გამოყენების კოსმოსური ხომალდი, რომლის დანიშნულება და შესაძლებლობები სამხედრო სფეროში განსაკუთრებულ ინტერესს იწვევს.
- სურათი სააგენტოს ანგარიშში, „კოსმოსური უსაფრთხოების გამოწვევები“, გამოქვეყნდა. დოკუმენტში განხილულია ჩინეთისა და რუსეთის კოსმოსური სამხედრო შესაძლებლობები და ის საფრთხეები, რომლებსაც ეს პროგრამები აშშ-ის უსაფრთხოებისთვის შეიძლება წარმოადგენდეს.
ხომალდი გარეგნულად აშშ-ის სამხედრო კოსმოსურ აპარატს, X-37B-ს ჰგავს. ორივე მრავალჯერადი გამოყენებისთვის არის შექმნილი, თუმცა ჩინური აპარატის ზუსტი შესაძლებლობები და მისი მისიების მიზნები გასაიდუმლოებულია.
რა არის კოსმოსური თვითმფრინავი და რისთვის გამოიყენება?
კოსმოსურ თვითმფრინავს დედამიწის ორბიტაზე გადაადგილება და მისიის დასრულების შემდეგ ატმოსფეროში დაბრუნება შეუძლია. ასეთი აპარატების ერთ-ერთი მთავარი უპირატესობა მრავალჯერადი გამოყენებაა.
თუმცა, ამ შესაძლებლობებს სამხედრო დანიშნულებაც შეიძლება ჰქონდეს. კოსმოსურ თვითმფრინავს პოტენციურად სხვა თანამგზავრთან მიახლოება, მათი მდგომარეობის შემოწმება ან მათთან დაკავშირებული ტექნოლოგიების გამოცდა შეუძლია. მსგავსი მოქმედებები ავტომატურად არ ნიშნავს, რომ აპარატი იარაღია, მაგრამ მისი შესაძლებლობები სამხედრო თვალსაზრისით მნიშვნელოვან ინტერესს იწვევს.
ჩინეთმა კოსმოსური თვითმფრინავის პირველი მისია 2020 წლის სექტემბერში განახორციელა. აპარატი ორბიტაზე დაახლოებით ორი დღე დარჩა, შემდეგ კი დედამიწაზე დაბრუნდა.
მეორე მისია 2022 წლის აგვისტოში დაიწყო და 276 დღე გაგრძელდა. აშშ-ის თავდაცვის დაზვერვის სააგენტოს ანგარიშის მიხედვით, ამ ფრენის დროს ხომალდი სხვა ობიექტთან ახლოს მანევრირებდა.
მესამე მისია 2023 წლის დეკემბერში დაიწყო და 2024 წლის სექტემბრამდე გაგრძელდა - დაახლოებით 268 დღე.
- ჩინური აპარატის გამოქვეყნებული ფოტო კიდევ ერთხელ აჩვენებს, რამდენად მნიშვნელოვანია კოსმოსური ტექნოლოგიები სამხედრო სფეროსთვის. აშშ-ის თავდაცვის დაზვერვის სააგენტოს ანგარიში ჩინეთისა და რუსეთის შესაძლებლობებთან ერთად ჩრდილოეთ კორეისა და ირანის კოსმოსურ პროგრამებსაც განიხილავს.
აშშ-ს საკუთარი მრავალჯერადი გამოყენების კოსმოსური თვითმფრინავი X-37B ჰყავს, რომელიც საიდუმლო მისიებს ასრულებს. ჩინური ხომალდის მსგავსად, მისი კონკრეტული დავალებების შესახებაც ინფორმაცია შეზღუდულია. ორივე ქვეყნის აპარატებს შეუძლიათ ორბიტაზე ხანგრძლივი დროის განმავლობაში დარჩენა, თუმცა მათი ყველა შესაძლებლობა და გამოყენების მიზანი საჯაროდ ცნობილი არ არის.