როდის დადგება სამყაროს აღსასრული? - მეცნიერებმა მათემატიკური გამოთვლებით, დედამიწის სიცოცხლის ხანგრძლივობის საბოლოო ვადა გამოთვალეს
სამეცნიერო ფანტასტიკისგან განსხვავებით, სადაც აპოკალიფსი ხშირად ასტეროიდის დაცემას ან უეცარ კატასტროფებს უკავშირდება, ასტროფიზიკოსები და კლიმატოლოგები რეალურ, მათემატიკურად გათვლილ სცენარებზე საუბრობენ.
კომპიუტერული მოდელირებისა და მზის ევოლუციის შესწავლის საფუძველზე, მეცნიერებმა უკვე გამოთვალეს დედამიწის „სიცოცხლის ხანგრძლივობის“ საბოლოო ვადა.
1. მთავარი მიზეზი: მზის ევოლუცია და ტემპერატურის მატება
დედამიწაზე სიცოცხლის აღსასრულის მთავარი მიზეზი არა ატომური ომი ან ვირუსი, არამედ ჩვენივე მზე გახდება.
მზის სიკაშკაშის ზრდა: მზე თავისი არსებობის განმავლობაში ეტაპობრივად ცხელდება. ყოველ 1 მილიარდ წელიწადში მისი სიკაშკაშე დაახლოებით 10%-ით იზრდება.
მზის ტემპერატურის მატებასთან ერთად, დედამიწაზე ოკეანეები დაიწყებენ აორთქლებას. წყლის ორთქლი კი ძლიერი სათბურის აირია, რაც პლანეტის გადახურებას კიდევ უფრო დააჩქარებს.
2. როდის მოკვდება უკანასკნელი ორგანიზმი?
მეცნიერთა (იაპონიის Тохо-ს უნივერსიტეტისა და NASA-ს მკვლევრების) მიერ ჩატარებული სიმულაციების მიხედვით:
1 მილიარდი წლის შემდეგ დედამიწაზე ატმოსფეროში ჟანგბადის დონე კატასტროფულად დაეცემა. ნახშირბადის ცირკულაციის დარღვევის გამო მცენარეები ვეღარ შეძლებენ ფოტოსინთეზს და დაიწყება მათი მასობრივი გაქრობა. მცენარეების გაქრობას მოჰყვება ცხოველებისა და ადამიანების გადაშენება.
1.5-დან 2.5 მილიარდ წლამდე ოკეანეები სრულად დაშრება. დედამიწა გადაიქცევა უდაბნოდ, სადაც ტემპერატურა წარმოუდგენლად მაღალი იქნება.
პლანეტაზე ყველაზე დიდხანს - დაახლოებით 2.8 მილიარდი წლის მანძილზე, იარსებებენ ექსტრემოფილი მიკროორგანიზმები (ბაქტერიები), რომლებიც მიწისქვეშ ან უკანასკნელ ცხელ წყაროებში დაიმალებიან. ამის შემდეგ დედამიწა სრულად ბიოლოგიურად „მკვდარი“ პლანეტა გახდება.
3. რა მოუვა თავად დედამიწას? (5 მილიარდი წლის შემდეგ)
სიცოცხლის გაქრობიდან კიდევ რამდენიმე მილიარდი წლის შემდეგ დადგება თავად პლანეტის ფიზიკური აღსასრული:
დაახლოებით 5 მილიარდ წელიწადში მზე ამოწურავს წყალბადის მარაგს და გადაიქცევა წითელ გიგანტად. ის იმდენად გაფართოვდება, რომ შთანთქავს მზის სისტემის შიდა პლანეტებს: მერკურის, ვენერას და დიდი ალბათობით, თავად დედამიწასაც. საბოლოოდ, მზე გარეგან შრეებს ჩამოიშორებს და მისგან მხოლოდ პატარა, ცივი გული - თეთრი ჯუჯა დარჩება.