დროში მოგზაურობა კაცობრიობის ერთ-ერთი ყველაზე მიმზიდველი ფანტაზიაა: წარსულის შეცვლის, დავიწყებული ეპოქების ნახვის ან მომავალში გადახედვის სურვილი ათწლეულებია კვებავს ლიტერატურასა და კინოს. თუმცა, თანამედროვე ფიზიკისთვის ეს საკითხი მხოლოდ მეტაფორა არ არის, ალბერტ აინშტაინის ფარდობითობის თეორიამ დრო აბსოლუტური “მდინარიდან“ მოქნილ, სივრცესთან გადაჯაჭვულ სტრუქტურად აქცია.
მომავალში “მოგზაურობა“ ფიზიკის კანონებით უკვე დაშვებული და დადასტურებული ფენომენია (თუმცა მასშტაბები ჯერჯერობით მცირეა), ხოლო წარსულში დაბრუნება უმძიმეს თეორიულ, ენერგეტიკულ და ლოგიკურ ბარიერებს აწყდება.
აინშტაინის სპეციალური და ზოგადი ფარდობითობის თეორიების მიხედვით, დროის სვლა დამოკიდებულია სიჩქარესა და გრავიტაციაზე. რაც უფრო სწრაფად მოძრაობთ სინათლის სიჩქარესთან მიახლოებული ტემპით, ან რაც უფრო ძლიერ გრავიტაციულ ველში იმყოფებით - მით უფრო ნელა გადის თქვენთვის დრო გარე დამკვირვებელთან შედარებით.
მაგალითად, კოსმოსური ხომალდით ძალიან დიდი სიჩქარით მოგზაურობისა და დედამიწაზე დაბრუნების შემდეგ აღმოაჩენდით, რომ თქვენი საათი ნაკლებ დროს აჩვენებს, ვიდრე დედამიწაზე დარჩენილი ადამიანების საათები - ფაქტობრივად, თქვენ “გადახტით“ მომავალში.
ძლიერი გრავიტაციის მქონე ობიექტთან (მაგალითად, მასიურ შავ ხვრელთან ახლოს) დრო უფრო ნელა მიედინება.
თანამედროვე სატელიტური სანავიგაციო სისტემები (მათ შორის GPS) ზუსტი კოორდინატების გამოსათვლელად ითვალისწინებენ როგორც თანამგზავრების სიჩქარით გამოწვეულ დროის შენელებას, ისე დედამიწის სუსტი გრავიტაციის გამო დროის აჩქარებას.
თეორიულ ფიზიკაში არსებობს განტოლებების ამონახსნები, რომლებიც სივრცე-დროის გამრუდებასა და მოკლე გზებს (“ჭიის ხვრელებს“ ან ჩაკეტილ დროისებრ მრუდებს) განიხილავს. თუმცა, მათი რეალურ “დროის მანქანად“ ქცევა უზარმაზარ სირთულეებთანაა დაკავშირებული:
გამავალი ჭიის ხვრელის ღია და სტაბილურ მდგომარეობაში შესანარჩუნებლად საჭირო იქნებოდა ე.წ. ეგზოტიკური მატერია უარყოფითი ენერგიის სიმკვრივით - ანუ ისეთი რამ, რის მასობრივად და მართვადი სახით მოპოვება ან შექმნა დღეს შეუძლებელია.
ბევრი ფიზიკოსი მიიჩნევს, რომ კვანტური ეფექტები სივრცე-დროის ასეთ “დროის მანქანებზე“ მოქმედების დაწყებისთანავე, ანუ ანადგურებს ან ბლოკავს.
წარსულში მოგზაურობის იდეა ყველაზე მწვავედ ეჯახება მიზეზ-შედეგობრიობის პრინციპს - იმ წესს, რომლის მიხედვითაც მიზეზი წინ უსწრებს შედეგს.
“ბაბუის პარადოქსი“ კლასიკური მაგალითია - თუ წარსულში დაბრუნდებით და ისეთ მოვლენას გამოიწვევთ, რომელიც თქვენი დაბადების შესაძლებლობას გამორიცხავს, მაშინ ვინღა დაბრუნდა წარსულში?
ფიზიკოსები და ფილოსოფოსები ამას სხვადასხვაგვარად ხსნიან: ზოგის აზრით, ბუნების კანონები უბრალოდ “არ დაუშვებს“ წინააღმდეგობრივ მოვლენებს (ე.წ. თანმიმდევრულობის პრინციპი), სხვები კი განიხილავენ იდეას, რომ წარსულში ჩარევა ახალ განშტოებას ან ალტერნატიულ ისტორიას ქმნის, თუმცა ეს ჯერჯერობით დაუდასტურებელი ჰიპოთეზებია.