ადამიანები შესაძლოა უკვდავები იმაზე ადრე გახდნენ, ვიდრე აქამდე გვეგონა - რას გვაჩვენებს ბოლო წლების სამეცნიერო მიღწევები?

უკვდავება საუკუნეების განმავლობაში მხოლოდ მითებისა და ფანტასტიკის ნაწილი იყო, თუმცა თანამედროვე მეცნიერება სულ უფრო აქტიურად ცდილობს ადამიანის სიცოცხლის გახანგრძლივებას. მიუხედავად იმისა, რომ მარადიული სიცოცხლე ჯერ კიდევ შორეულ მიზნად რჩება, ბოლო წლების სამეცნიერო მიღწევები აჩვენებს, რომ დაბერების პროცესის შენელება და მრავალი მძიმე დაავადების დამარცხება შესაძლოა რეალობად იმაზე სწრაფად იქცეს, ვიდრე აქამდე გვეგონა.

• ერთ-ერთი ყველაზე პერსპექტიული მიმართულებაა გენური რედაქტირების ტექნოლოგია CRISPR. ეს მეთოდი მეცნიერებს საშუალებას აძლევს, დნმ-ში არსებული დაზიანებული ან მუტირებული გენები შეასწორონ.

დღეს CRISPR უკვე გამოიყენება ზოგიერთი გენეტიკური დაავადების სამკურნალოდ და მკვლევრები იმედოვნებენ, რომ მომავალში მისი დახმარებით დაბერებასთან დაკავშირებული პრობლემების მართვაც შესაძლებელი გახდება.

დიდ ყურადღებას იპყრობს ასევე mRNA ტექნოლოგია, რომელმაც ფართო ცნობადობა COVID-19-ის პანდემიის დროს მოიპოვა. მეცნიერები მიიჩნევენ, რომ ეს ტექნოლოგია მხოლოდ ინფექციების წინააღმდეგ ბრძოლით არ შემოიფარგლება.

მიმდინარე კვლევები აჩვენებს, რომ mRNA-ს გამოყენება კიბოს სამკურნალო და პრევენციული ვაქცინების შექმნისთვისაც შეიძლება, რაც მომავალში სიცოცხლის ხანგრძლივობის ზრდას მნიშვნელოვნად შეუწყობს ხელს.

მეცნიერები ბუნებაშიც ეძებენ პასუხებს. განსაკუთრებულ ინტერესს იწვევს პატარა წყლის ორგანიზმი – ჰიდრა, რომელიც დაბერების ნიშნებს თითქმის არ ავლენს. მკვლევრები ცდილობენ გაარკვიონ, რა მექანიზმები იცავს მას ასაკობრივი ცვლილებებისგან და შესაძლებელია თუ არა ამ ცოდნის ადამიანებისთვის გამოყენება.

დაბერების კვლევაში მნიშვნელოვანი ადგილი უკავია ტელომერებსაც – ქრომოსომების ბოლოებში მდებარე დამცავ სტრუქტურებს. ასაკის მატებასთან ერთად ტელომერები მოკლდება, რაც უჯრედების დაბერებას იწვევს. მათი ხელოვნურად გახანგრძლივება შესაძლოა დაბერების პროცესის შენელების ერთ-ერთი გზა იყოს, თუმცა სპეციალისტები აღნიშნავენ, რომ ამ მეთოდს გარკვეული რისკებიც ახლავს, მათ შორის სიმსივნური დაავადებების განვითარების გაზრდილი ალბათობა.

• კიდევ ერთი პერსპექტიული მიმართულებაა რეგენერაციული მედიცინა და ლაბორატორიაში ორგანოების გაზრდა.

მეცნიერები უკვე მუშაობენ ტექნოლოგიებზე, რომლებიც პაციენტის საკუთარი უჯრედების გამოყენებით ახალი ქსოვილებისა და ორგანოების შექმნას შესაძლებელს გახდის. ეს მნიშვნელოვნად შეამცირებს დონორთა საჭიროებას და ტრანსპლანტაციის შემდეგ ორგანოს უარყოფის რისკს.

მიუხედავად იმისა, რომ ადამიანის სრული უკვდავება დღესაც სამეცნიერო ფანტასტიკის სფეროს ეკუთვნის, გენური ინჟინერია, mRNA ტექნოლოგია, რეგენერაციული მედიცინა და დაბერების მექანიზმების კვლევა აჩვენებს, რომ მეცნიერება სიცოცხლის გახანგრძლივების გზაზე უპრეცედენტო სისწრაფით მიიწევს.

შესაძლოა, მომდევნო ათწლეულებში ადამიანებმა ბევრად უფრო ხანგრძლივი და ჯანმრთელი ცხოვრება მიიღონ.

წყარო

იხილეთ ასევე:

• ისტორიაში პირველად, ხელოვნურმა ინტელექტმა ვირუსების საწინააღმდეგო ახალი ტიპის ვაქცინა შექმნა - ის კორონავირუსის ყველა შტამზე მოქმედებს: დეტალები