რა მდგომარეობაშია ტენესელი სიკვდილმისჯილი ქალი, რომელიც სასიკვდილო ინიექციის 2 დოზას გადაურჩა და რა ხდება შტატში მომხდარი შოკის შემდეგ?

ის, რაც 30 სექტემბერს ტენესის შტატის მკაცრი რეჟიმის ციხეში უნდა მომხდარიყო, შტატის ორსაუკუნოვან ისტორიაში თავისებური ფურცელი უნდა ყოფილიყო - ბოლო 200 წლის განმავლობაში პირველი შემთხვევა, როდესაც ტენესიში სიკვდილით ქალს დასჯიდნენ. თუმცა, პროცედურა, რომელიც წუთებში უნდა დასრულებულიყო, დრამატულ, საათობრივ კოშმარად გადაიქცა და ამერიკული მართლმსაჯულების სისტემა უპრეცედენტო კრიზისში ჩააგდო.

კრისტა პაიკი (Christa Pike), რომელიც ათწლეულების განმავლობაში "სიკვდილმისჯილთა საკანში“ (Death Row) იმყოფებოდა, დღეს საავადმყოფოს რეანიმაციულ განყოფილებაში კრიტიკულ მდგომარეობაშია და ექიმები მისი სიცოცხლის გადასარჩენად იბრძვიან.

• ორი დოზა და ცოცხალი პატიმარი

30 სექტემბრის საღამოს, როდესაც ლეტალური ინიექციის პროტოკოლი ამოქმედდა, კრისტა პაიკს ძლიერმოქმედი პრეპარატის - პენტობარბიტალის პირველი დოზა შეუყვანეს. ამ დროს წესით, პატიმარს ძილი უნდა მოერიოს და რამდენიმე წუთში გული გაუჩერდეს, თუმცა პაიკის ორგანიზმმა მედიკამენტზე მოულოდნელი რეაქცია გამოავლინა.

როდესაც აღმოჩნდა, რომ პრეპარატმა არ იმოქმედა, პროტოკოლით გათვალისწინებული მეორე, დამატებითი დოზა გამოიყენეს.

პროცესზე დამსწრე მოწმეების აღწერით, სურათი შოკისმომგვრელი აღმოჩნდა:

"სასიკვდილო დოზის მიღების შემდეგაც კი, პატიმარი სუნთქავდა. პროცედურის მსვლელობისას პაიკი ცდილობდა წამოჯდომას და გარშემომყოფებთან კონტაქტში შესვლას".

დაახლოებით 1-საათიანი ამაო მცდელობის შემდეგ, პროცესი ოფიციალურად შეჩერდა, ციხის ტერიტორიაზე სასწრაფო სამედიცინო დახმარების ბრიგადა შევიდა და პატიმარი კლინიკაში გადაიყვანეს.

• რამ "იმსხვერპლა" პროტოკოლი?

დაცვის მხარე და პაიკის ადვოკატები მომხდარს "წამების ტოლფასს“ უწოდებენ. მათი თქმით, შტატის ხელისუფლება გაფრთხილებული იყო პაიკის ჯანმრთელობის იშვიათი თავისებურებების შესახებ.

"ჩვენ წინასწარ ვაცხადებდით, რომ კრისტას აქვს სისხლძარღვთა იშვიათი დაავადება. დიდი ალბათობით, ამ პათოლოგიამ ხელი შეუშალა პრეპარატის სისხლში სწორად გავრცელებას და შეწოვას. ის, რაც მან განიცადა წამებაა, აღემატება ყოველგვარ ადამიანურ კანონს," - აცხადებენ პაიკის ინტერესების დამცველები.

ამჟამად ოფიციალური უწყებები ინარჩუნებენ დუმილს პატიმრის ზუსტ დიაგნოზსა და პროგნოზზე, თუმცა ადასტურებენ, რომ ის "სიცოცხლის გადასარჩენ მკურნალობას“ (lifesaving care) გადის.

• პოლიტიკური და სამართლებრივი მიწისძვრა ტენესიში

ამ ინციდენტს მყისიერი რეზონანსი მოჰყვა შტატის მაღალ ეშელონებში:

სიკვდილით დასჯის სრული მორატორიუმი - ტენესის გუბერნატორმა ბილ ლიმ (Bill Lee) სასწრაფო გადაწყვეტილება მიიღო და 2026 წლის ბოლომდე შტატში ყველა დაგეგმილი სიკვდილით დასჯა შეაჩერა.

დამოუკიდებელი გამოძიება: გუბერნატორის ბრძანებით იწყება მესამე მხარის (დამოუკიდებელი ექსპერტების) მასშტაბური მოკვლევა, თუ რამ გამოიწვია ლეტალური ინიექციის პროტოკოლის ასეთი კატასტროფული ჩაშლა.

სისტემური კრიზისი: შემთხვევამ კვლავ წამოჭრა დებატები აშშ-ში ლეტალური ინიექციებისთვის გამოყენებული მედიკამენტების ეფექტურობასა და ჰუმანურობაზე.

პროცესების შემდგომ განვითარებას თვალს ადევნებს როგორც ამერიკული საზოგადოება, ისე საერთაშორისო უფლებადამცველი ორგანიზაციები.

შეგახსენებთ, რა დანაშაულისთვის მიუსაჯეს სიკვდილით დასჯა პაიკს - 1995 წლის იანვარში, 18 წლის კრისტა პაიკმა, თავის 17 წლის ბოიფრენდთან (ტადარიუს შიპორდი) და 15 წლის მეგობართან (შადოლა პეტერსონი) ერთად, ნოქსვილში (ტენესი) სასტიკად მოკლა 19 წლის თანაკურსელი კოლენი სლემერი (Colleen Slemmer). მოტივი კი ეჭვიანობა გახდა.

იხილეთ ასევე:

• რა ელის ქალს, რომელიც ორი სასიკვდილო ინიექციის შემდეგ გადარჩა და როგორ მოქმედებს პრეპარატი: კრისტა პაიკის სკანდალური საქმე