6 ყოველდღიური ჩვევა, რომელიც თქვენს თირკმელებს უჩუმრად აზიანებს
თირკმელები ჩვენი ორგანიზმის უმნიშვნელოვანესი “ფილტრაციის სისტემაა“. ისინი ყოველდღიურად ასობით ლიტრ სისხლს წმენდენ, გამოდევნიან ტოქსინებსა და ზედმეტ სითხეს, არეგულირებენ არტერიულ წნევას და ინარჩუნებენ ელექტროლიტების ბალანსს.
ამ ორგანოს მთავარი თავისებურება ის არის, რომ ის “ჩუმად იტანს“ დაზიანებას - თირკმლის დაავადებები ხშირად უსიმპტომოდ ვითარდება და ტკივილი მხოლოდ მაშინ იჩენს თავის, როდესაც ფუნქციის მნიშვნელოვანი ნაწილი უკვე დაკარგულია. დერმატოლოგიისა თუ ზოგადი ჯანმრთელობის მსგავსად, აქაც უდიდეს როლს ჩვენი ყოველდღიური არჩევანი თამაშობს.
წარმოგიდგენთ 6 გავრცელებულ ჩვევას, რომელმაც შესაძლოა თქვენს თირკმელებს სერიოზული საფრთხე შეუქმნას:
-
1. წყლის არასაკმარისი რაოდენობით მიღება
თირკმელების მთავარი ფუნქცია სისხლიდან ნარჩენებისა და ტოქსინების გამოდევნაა, ამისთვის კი ორგანიზმს საკმარისი რაოდენობის წყალი სჭირდება.
როდესაც მცირე რაოდენობით წყალს სვამთ, სისხლი სქელდება, მცირდება თირკმელებში სისხლის ნაკადი და ტოქსინები ორგანიზმში გროვდება. გარდა ამისა, ქრონიკული გაუწყლოება თირკმელში კენჭების წარმოქმნისა და შარდგამყოფი გზების ინფექციების განვითარების ერთ-ერთი მთავარი მიზეზია.
-
2. ტკივილგამაყუჩებელი მედიკამენტების ჭარბი და უსისტემო მოხმარება
თავის, კბილისა თუ სახსრების ტკივილის დროს ბევრი ჩვენგანი ექიმის დანიშნულების გარეშე იღებს არასტეროიდულ ანთების საწინააღმდეგო პრეპარატებს (მაგალითად: იბუპროფენი, დიკლოფენაკი, კეტონალი და ა.შ.). ამ მედიკამენტების ხშირი და ხანგრძლივი გამოყენება ამცირებს თირკმელებში სისხლის მიმოქცევას, რამაც შესაძლოა გამოიწვიოს ქსოვილების დაზიანება და განვითარდეს მწვავე ქრონიკული თირკმლის უკმარისობა.
-
3. მარილის ჭარბი მოხმარება
მარილი (ნატრიუმი) აუცილებელია ორგანიზმისთვის, თუმცა მისი ჭარბი მიღება ზრდის არტერიულ წნევას. მაღალი წნევა კი თირკმელების სისხლძარღვების მთავარი მტერია. როდესაც რაციონში ბევრი მარილია (განსაკუთრებით ნახევარფაბრიკატებსა და ულტრაგადამუშავებულ საკვებში), თირკმელებს უწევთ ზედმეტი დატვირთვით მუშაობა, რათა ორგანიზმიდან ჭარბი ნატრიუმი გამოყონ. დროთა განმავლობაში ეს იწვევს თირკმლის ფილტრაციის უნარის დაქვეითებას.
-
4. შარდის შეკავების ჩვევა
სამუშაო პროცესში გადართვა ან საზოგადოებრივი ტუალეტებით სარგებლობისგან თავის არიდება ხშირად ხდება შარდის დიდხანს შეკავების მიზეზი.
შარდის ბუშტის რეგულარული და ხანგრძლივი გადავსება ზრდის წნევას საშარდე სისტემაში. ეს იწვევს ბაქტერიების გამრავლებას, შარდგამყოფი გზების ინფექციებს და შარდის უკუდინებას თირკმელებისკენ (რეფლუქსი), რამაც შესაძლოა თირკმლის ქსოვილის ინფიცირება და დაჭიმვა (პიელონეფრიტი) გამოიწვიოს.
-
5. რაციონში შაქრისა და ტკბილი გაზიანი სასმელების სიჭარბე
შაქრის ჭარბი მოხმარება პირდაპირ კავშირშია სიმსუქნესა და დიაბეტთან - დიაბეტი კი მთელ მსოფლიოში თირკმლის ქრონიკული დაავადებების განვითარების N1 მიზეზია.
განსაკუთრებით საშიშია ტკბილი გაზიანი სასმელები. კვლევები აჩვენებს, რომ დღეში 2 ან მეტი ჭიქა გაზიანი სასმლის მიღება (მათ შორის დიეტურის) საგრძნობლად ზრდის შარდში ცილის (ალბუმინის) გაჩენის რისკს, რაც თირკმელების დაზიანების პირველი ნიშანია.
-
6. უძილობა და ქრონიკული ძილის დეფიციტი
თირკმელების ფუნქციონირება მჭიდროდ არის დაკავშირებული ადამიანის ცირკადულ რიტმთან (ძილ-ღვიძილის ციკლთან). ღამის ძილის დროს თირკმლის ქსოვილები აღდგება და რეგენერაციას განიცდის.
ქრონიკული უძილობა იწვევს ორგანიზმში სტრესის ჰორმონების მატებასა და წნევის ცვალებადობას, რაც დროთა განმავლობაში უარყოფითად აისახება თირკმელების ფილტრაციის სიჩქარეზე.
იხილეთ ასევე: